Μαυρηνόρα Μεσογείων: ΣΠΗΛΑΙΟ ΤΣΟΥΡΓΕΛΙ (ΑΣΜ296)

Το Μ.Σάββατο 22/04 επισκεφθήκαμε το Σπήλαιο Τσουργέλι
στο ομώνυμο ακρωτήριο του όρους Μαυρηνόρα των Μεσογείων.

rn[color=blue:2u7apixk]ΘΕΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΙΣΟΔΟ ΠΡΟΣ ΤΟ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟ «ΤΣΟΥΡΓΕΛΙ»



Πρόκειται για μικρό σπήλαιο με επιμήκη κάτοψη διανοιγμένοrnσε επαφή σχιστολίθου-ασβεστολίθου. Έχει μορφή στοάς μεταλλείου rnενώ στην είσοδο (ΑΒ) και στην 1η αίθουσα (ΓΔΕ) εμφανίζονται επί rnτων σχιστολιθικών τοιχωμάτων ίχνη από σιδηρούχα [;] ορυκτά. Εάν υπήρχαν δε και rnσωροί εκβολάδων-σκωριών πέριξ της εισόδου, τότε θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο rnνα αποκλειστεί το ενδεχόμενο δημιουργίας του σπηλαίου από μεταλλευτικές rnδραστηριότητες...

Το σπήλαιο χαρτογραφήθηκε το πρώτον από τους Κ.Παλληκαρόπουλο, Γ.Ανδρικίδη rnΦ.Παπαδημητρίου και Τζ.Ζερβουδάκη το 1965 και δημοσιεύτηκε στο Δελτίο της ΕΣΕnΙουνίου 1965, τόμος VIII, τεύχος 2. Παρακάτω παρατίθεται η πλήρης αναφορά (περιγραφή +rn+σχέδια) του Ζερβουδάκη, όπως την ψηφιοποίησε και μας προσέφερε η Π.Φιλιππάτου rnαπό το αρχείο ΕΣΕ:





Όπως φαίνεται και στην μηκοτομή το σπήλαιο ξεκινά με χαμηλή είσοδο (ύψους ~40cm)rnκαι η διάβασή της γίνεται αναγκαστικά με παρατεταμένο σύρσιμο (~7μ)ανάμεσα σε λατύπες,rnαιγοπρόβειες «ελιές» και σμήνη από μυγάκια να μας περιβάλλουν αποπνικτικά σε απόσταση αναπνοής!

rn[color=blue:2u7apixk]ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΟΨΗ ΤΗΣ ΕΙΣΟΔΟΥ

Η αγωνιώδης μας είσοδος μας θύμισε το πέρασμα που καταλήγει στην αρχαία στοά τριγωνικής οροφής rnμε την μικρή δεξαμενή-λιμνούλα στο Σπήλαιο Πεντέλης αλλά και τα όσα αναφέρει ο rnΔ.Δημόπουλος στο βιβλίο του «Στο Άδυτο των Ελληνικών Μαντείων» περί του «Τροφωνίου Άντρου»:

rn[color=blue:2u7apixk]ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΟΨΗ ΤΗΣ ΕΙΣΟΔΟΥ

[color=darkblue:2u7apixk]"Ο επιθυμών να χρηστηριασθή στο Τροφώνιο,(...),οδηγείτο σε κυκλικό λάκκο, σαν αλώνι βάθουςn4 μέτρων.(...) Στην βάση του λάκκου ξεκινούσε η μικρή οπή της γής: Εκεί διολίσθαινε έρπονταςnκανείς για να μπει και προχωρούσε κατόπιν βαθεία, σε απόσταση 30 μέτρων προς ένα μεγάλο υπόγειο nχώρο..."

rnΑμέσως μετά το στένεμα ακολουθεί η αίθουσα (ΓΔΕ)

rn[color=blue:2u7apixk]Η ΑΙΘΟΥΣΑ (ΓΔΕ)

για να καταλήξει μετά από νέο στένεμα (ΖΗ) στον διάδρομο (ΘΙ):

rn[color=blue:2u7apixk]Ο ΔΙΑΔΡΟΜΟΣ (ΘΙ)

rnΣτο τέλος του διαδρόμου αντικρύσαμε την ομορφιά αλλά και την άδικη μοίρα του σπηλαίου...

rnrn[color=blue:2u7apixk]ΑΙΘΟΥΣΑ (ΚΛΜΝ)

Η τελευταία αίθουσα (ΚΛΜΝ) είναι καταστόλιστη (ακόμα)αλλά με εμφανή τα σημάδια του βανδαλισμού τωνrnανά καιρούς επισκεπτών της:

Σπασμένοι σταλαγμίτες, κομμένοι σταλακτίτες και σφυροκοπημένες "κουρτίνες". Αποκαρδιωτική ήταν καιrnη επισήμανση στο δάπεδο μικρών «κρατήρων» που προέκυψαν από το ξερίζωμα σταλαγμιτών. Ποιος ξέρειrnποιο τζάκι ή κήπος των Μεσογείων διακοσμείται σήμερα από αυτά τα «τρόπαια φυσιολατρίας» του ιδιοκτήτηrnτους...Δύο σταλαγμίτες παρότι ξεριζώθηκαν ολόκληροι, παρατήθηκαν κοντά στην μήτρα τους (πιθανώς λόγωrnμεγάλου βάρους)και σαν «Ηράκλεια Ρόπαλα» αναμένουν τον ημίθεο που μ' αυτά θα κυνηγήσει τους δράστες...

rn[color=blue:2u7apixk]ΑΙΘΟΥΣΑ (ΚΛΜΝ)





rn[color=blue:2u7apixk]ΜΙΑ ΜΕΛΛΟΥΣΑ ΚΟΛΩΝΑ ΤΟΥ ΣΠΗΛΑΙΟΥ

rnΑναπάντεχη ήταν και η συνάντησή μας με τους μόνιμους κατοίκουςrnτου σπηλαίου στην αρχή της αίθουσας (ΚΛΜΝ):











Παρατηρήσεις:rnα) Στο σπήλαιο κατοικούν και 2 νυχτερίδες.rnβ) Η σταγονοροή εξελίσσεται (επουλωτικά) στην τελευταία αίθουσα μόνο.rnγ) Την περίοδο Μαΐου-Οκτωβρίου η διάβαση της εισόδου είναι αδύνατη λόγω αυξημένου rnπληθυσμού από μυγάκια που επικάθονται στα τοιχώματα του στενώματος (εκτός κι αν...rnδιαθέτετε στολή αστροναύτη...)



ΑΛΛΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ:rnιστοσελίδα rl=http://homepages.pathfinder.gr/paneios/ts.htm:2u7apixk]ΑΔΗΛΟΣ ΕΛΛΑΣ



ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ:rnnΜΥΡΡΙΝΟΥΣΙΟΣ

MIA ΚΑΛΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΗΦΗ ΚΑΝΕΙ ΤΗΝ .....ΔΙΑΦΟΡΑ

ΛΑΥΡΙΟΝΙΤΗΣ = Η ΑΥΓΗ ΣΤΑ ΣΠΗΛΑΙΑ

Ας δούμε και την πρώτη δημοσίευση του σπηλαίου από τον Δημ. Χατζόπουλο (ή ΠΕΖΟΠΟΡΟ).
Στις 26/09/1922 δημοσιεύει στο καθημερινό του χρονογράφημα "ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ"
δια της Εφημερίδας «ΕΜΠΡΟΣ» κείμενο με τίτλο «Τσουργιέλι» με λεπτομερή περιγραφή της
περιοχής Μαυρηνόρας.

Εντοπίζουμε στο κείμενο αυτό τα εξής σχετικά με το σπήλαιο του ακρωτηρίου Τσουργέλι:

...nΝοτιοδυτικώς του βράχου Τσουργιέλι ανηφορίζοντες προς δυσμάς, φθάνετε εις δέκα nλεπτά την «Σπηλιάν Τσουργιέλι», την μεγαλητέραν της περιφερείας. Ερυθρός βράχος,nέχων οπήν, ομοιάζει με τεραστίαν αχιβάδα. Προχωρών τις προς το εσωτερικόν συναντάnμικράν τρύπαν. Εκεί βαδίζει σκυφτά εις στενόν, χαμηλόν διάδρομον μήκους 15 μέτρων.nΜετά ο διάδρομος διανοίγεται και κατέρχεται με μήκος εξ μέτρων εις ευρείαν nαίθουσαν, διακοσμημένην με κιτρινοκοκινωπούς σταλακτίτας. Τώρα βαδίζετε όρθιοι. nΠέραν της αιθούσης κατηφορικός διάδρομος μήκους 40 μέτρων, φθάνει εις το άκρον nτης σπηλιάς, όπου είνε ψιλή άμμος, προερχομένη από τα νερά κατά τον χειμώνα.n...nnΠρόκειται για μία (σε γενικές γραμμές) σωστή περιγραφή του σπηλαίου με μόνο λάθοςnτο σημείο των σταλακτιτών. Αυτοί δεν βρίσκονται στην 1η εξάμετρη αίθουσα, όπως αναφέρειnο «Πεζοπόρος», αλλά προς το τέλος του 40-μετρου διαδρόμου.nΣε όποιον έχει επισκεφθεί το σπήλαιο, προκαλείται μια δυσφορία από τον χαρακτηρισμό τηςnπεριγραφής του Δημ.Χατζόπουλου ως «ατελούς και σε πολλά σημεία λαθεμένης» εκ μέρους τουnΤζώνυ Ζερβουδάκη το 1965... nnΑντιθέτως, στην περιγραφή του 1922 αναφέρονται ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες της μορφολογίας nτου σπηλαίου αρκετά διαφορετικές ακόμη και στην εποχή του Ζερβουδάκη (1965):nnα) nnΠροχωρών τις προς το εσωτερικόν συναντά μικράν τρύπαν. Εκεί βαδίζει σκυφτά εις στενόν, nχαμηλόν διάδρομον μήκους 15 μέτρων.n(Χατζόπουλος-1922)nnnnΤο τμήμα ΒΓΔ το περνάμε συρτά.n(Ζερβουδάκης-1965)nnnnτο σπήλαιο ξεκινά με χαμηλή είσοδο (ύψους ~40cm)και η διάβασή της γίνεται αναγκαστικά nμε παρατεταμένο σύρσιμο (~7μ)n(ΜΥΡΡΙΝΟΥΣΙΟΣ-2006)nnnΑπό τα παραπάνω προκύπτει ότι η είσοδος στενεύει με τα χρόνια λόγω αργής επίχωσης απόnτην δράση του νερού, κυρίως, αλλά και τις κοπριές των ζώων. Ίσως σε 10 χρόνια να χρειαστείnδιάνοιξη για την πρόσβαση στο εσωτερικό. nnβ)nnΠέραν της αιθούσης κατηφορικός διάδρομος μήκους 40 μέτρων, φθάνει εις το άκρον nτης σπηλιάς, όπου είνε ψιλή άμμος, προερχομένη από τα νερά κατά τον χειμώνα.n(Χατζόπουλος-1922)

Κατά την επισκεψή μας (2006) δεν παρατηρήθηκε συγκέντρωση άμμου στο τέλος του σπηλαίου.
Αυτό μαρτυρεί την διαφοροποίηση της υδραυλικής συμπεριφοράς του σπηλαίου σε σχέση με την
εποχή του «Πεζοπόρου».

ΜΥΡΡΙΝΟΥΣΙΟΣ