- - -
Ο πόνος όλων μας είναι πολύ μεγάλος για την απώλεια του φίλου και συντρόφου Γιώργου Σουρλαντζή.
Ανάλογη είναι και η ευγνωμοσύνη μας για τους ανθρώπους που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο βοήθησαν στη μεταφορά του από το βουνό και στην παροχή βοήθειας στους άλλους τρεις συντρόφους μας που περπατούσαν μαζί του στο βουνό και που παρέμειναν επί 18 ώρες στο πλάι του. Προτού τους αναφέρουμε, ας κάνουμε μια ανασκόπηση των γεγονότων όπως τα ζήσαμε από την πρώτη στιγμή. Θα μας βοηθήσουν να δούμε λάθη και παραλείψεις, όχι τόσο για να αποδώσουμε ευθύνες, αλλά κυρίως για να προβληματιστούμε όλοι μας για το πώς πρέπει ή δεν πρέπει να λειτουργήσουμε την επόμενη φορά.
Το γεγονός ξεκινάει στις 15.30, μεσημέρι Σαββάτου 21 του μήνα, όταν η ομάδα των 4 (μετά από 1,5 ώρα πορείας από την κατασκήνωση, η οποία απέχει 3 ώρες από το οροπέδιο του Λιμνάκαρου) φτάνουν στην επίμαχη πλαγιά από όπου συνεχίζεται το ορειβατικό μονοπάτι για την κορυφή του Αφέντη Χριστού. Η πλαγιά έχει μέτρια κλίση και καθώς δεν την βλέπει ο ήλιος, το χιόνι είναι παγωμένο. Οι 4 ορειβάτες σταματάνε για να φορέσουν κραμπόν (ειδικά για τον πάγο καρφιά που προσαρμόζονται στις μπότες) με σκοπό να διασχίσουν οριζόντια την πλαγιά (τραβέρσα), όπως δείχνει και η σήμανση της διαδρομής. Ο Σουρλαντζής Γιώργος μένει τελευταίος και μέσα σε λίγα λεπτά, ένα…πιθανό στραβοπάτημα έχει τις συνέπειες που ακολούθησαν. Σε δύο λεπτά οι ορειβάτες βρίσκονται στο πλάι του και διαπιστώνουν ότι έχει γρήγορους παλμούς οι οποίοι σταδιακά ελαττώνονται και δεν αναπνέει.
Στις 15.40, ένα δεκάλεπτο δηλαδή μετά, έχουν ειδοποιήσει όλες τις κρατικές υπηρεσίες άμεσης επέμβασης (ΕΜΑΚ, πυροσβεστική, ΕΚΑΒ, αστυνομία) αλλά και φίλους ορειβάτες – σπηλαιολόγους για το συμβάν. Ενημερώνουν όλους με απόλυτη ακρίβεια για το μονοπάτι που ακολούθησαν και που ακριβώς βρισκόντουσαν, για το τι εξοπλισμό χρειάζεται κάποιος για να το ανέβει και τους δίνουν τι ακριβείς συντεταγμένες του σημείου που βρίσκονται χρησιμοποιώντας το GPS που είχαν μαζί τους. Επισημαίνουν την αναγκαιότητα του να σταλεί ελικόπτερο για να πάρει τον τραυματία, δεδομένου ότι ήταν ακόμα ημέρα, είχε άπνοια και θα τους βοηθούσαν βρίσκοντας σημείο προσγείωσης ή ότι άλλο ζητούσαν. Επίσης ζητούν να μιλήσουν με γιατρό ο οποίος ακούγοντας τις περιγραφές των ορειβατών για τα συμπτώματα του Σουρλαντζή Γιώργου τους δίνει οδηγίες για το τι είδους πρώτες βοήθειες πρέπει να του παρέχουν. Έτσι από τις 15.45 έως τις 17.45 του κάνουν ασταμάτητα καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση, ελπίζοντας ταυτόχρονα για το ελικόπτερο και την άμεση βοήθεια από τις ομάδες διάσωσης.
Στο μεταξύ, έχοντας ειδοποιήσει από την πρώτη στιγμή και τους συντρόφους τους στο Ηράκλειο, έχει γίνει κινητοποίηση όλων των σπηλαιολόγων και ορειβατών της Κρήτης και της Σπηλαιολογικής Ομοσπονδίας Ελλάδος οι οποίοι κατευθύνονται στο οροπέδιο Λιμνάκαρο από όπου ξεκινάει το μονοπάτι για τον Αφέντη Χριστό. Οι προσπάθειες όλων επικεντρώνονται στην άφιξη ελικοπτέρου στην περιοχή. Πιέσεις ασκούνται σε όλα τα επίπεδα, ενώ πολλοί κάτοικοι του Οροπεδίου τους ενθαρρύνουν λέγοντας ότι την περασμένη χρονιά έφτασε ελικόπτερο στην περιοχή για να μεταφέρει για ποδοσφαιρικό αγώνα στη Χερσόνησο έναν ποδοσφαιριστή που είχε αποκλειστεί σε χωριό του Οροπεδίου. Ωστόσο όλες οι προσπάθειες αποτυγχάνουν. Στις 18.00, μετά από δυόμιση ώρες, έχει αρχίσει να νυχτώνει και οι πιθανότητες του να πετάξει ελικόπτερο τη νύχτα εξανεμίζονται. Ο στόχος τώρα είναι να ανέβει στο βουνό η ομάδα «κρούσης» της ΕΜΑΚ, για να διαπιστώσει την κατάσταση του τραυματία και να φροντίσει για την ασφαλή παραμονή ή κατάβαση των τριών άλλων ορειβατών. Άλλωστε, στις 18.00 που μιλάει εκπρόσωπος της ΕΜΑΚ με έναν από τους ορειβάτες, τους επιβεβαιώνει ότι ξεκινάνε να ανεβαίνουν προς αυτούς. Με βάση αυτή την πληροφορία, οι ορειβάτες αποφασίζουν να μην κατευθυνθούν προς την κατασκήνωση που βρισκόταν 700μ. υψομετρική διαφορά χαμηλότερα, αλλά να παραμείνουν στο πλάι του τραυματισμένου και να περιμένουν την ομάδα της ΕΜΑΚ, η οποία υπολόγιζαν ότι θα έφτανε σε 4, το πολύ 5 ώρες, δηλαδή κατά τις 23.00 το αργότερο.
Στις 18.00 όντως ξεκίνησε μια ομάδα 6 ατόμων της ΕΜΑΚ μαζί και με το Γιάννη Σουρλαντζή, αδελφό του θύματος και έμπειρο ορειβάτη και σπηλαιοδιασώστη. Μετά από 15 λεπτά πορείας, τα μέλη της ΕΜΑΚ αποφάσισαν να επιστρέψουν. Στο βουνό παρέμεινε ο Γιάννης Σουρλαντζής ο οποίος επικοινώνησε με φίλους ορειβάτες που ήταν καθ’οδόν με τους οποίους θα συνέχιζε την πορεία προς το βουνό. Μαζί του παρέμειναν τέσσερις φίλοι σπηλαιολόγοι του ΣΠΟΚ και μέλη της Θηροφυλακής και της ομάδας των κυνηγών, προκειμένου να μην τον αφήσουν μόνο.
Γύρω στις 18.30 εκπρόσωπος της ΕΜΑΚ επικοινώνησε με τα παιδιά στο βουνό για να τους ενημερώσει ότι η ομάδα δεν είχε καρμπόν (πιθανότατα εννοούσαν κραμπόν), χωρίς ωστόσο να γίνεται ξεκάθαρο το ότι δεν θα ανέβαιναν στο βουνό, παρά μόνο όταν θα κατέφθανε ο αναγκαίος ορειβατικός εξοπλισμός. Στο μεταξύ είχε νυχτώσει και οι 3 ορειβάτες ήταν δύσκολο να διακινδυνεύσουν βραδινή πορεία προς την κατασκήνωση όπου θα μπορούσαν να προφυλαχθούν, λόγω της πολύ κακής ψυχολογικής κατάστασης στη οποία βρισκόταν και της εξάντλησης που ένιωθαν. Έτσι παρέμειναν όλο το βράδυ δίπλα στο Γιώργο, εκτεθειμένοι στο κρύο και στον πάγο. Επιπλέον, το κινητό δεν μπορούσε να εντοπίσει σήμα και χάθηκε η επικοινωνία με την ΕΜΑΚ, έτσι που ήταν αδύνατο να ενημερώσουν τις ομάδες διάσωσης για την κατάστασή τους.
Από τη μεριά μας πιέζαμε την ΕΜΑΚ να ανέβη άμεσα, μέχρις ότου συνειδητοποιήσαμε ότι, καθώς δεν είχαν εξειδικευμένο εξοπλισμό λόγω της λανθασμένης ενημέρωσης που είχαν ότι το βουνό δεν είχε παρά λίγους πόντους χιόνι (που πιθανότατα τους έδωσαν από το κέντρο επιχειρήσεων) δεν θα μπορούσαν να ανέβουν παρά στις 4.00 τα ξημερώματα όπως αποφασίστηκε από την κεντρική διοίκηση. Βέβαια όλοι γνωρίζουν ότι τα βουνά της Κρήτης πάνω από τα 1000μ. υψόμετρο, τέτοια εποχή είναι καλυμμένα με χιόνι. Οι ελπίδες μας πια στηριζόταν στις ομάδες ορειβατών φίλων που ερχόταν από όλα τα μέρη της Κρήτης για να βοηθήσουν.
Γύρω στις 22.30 κατέφθασε η πρώτη ομάδα ορειβατών, πλήρως εξοπλισμένη, η οποία συνάντησε το Σουρλαντζή Γιάννη και ετοιμάστηκε να ανέβει. Υπήρχε μια καθυστέρηση της τάξης των 45 λεπτών μέχρι να ξεκινήσουν, γιατί δόθηκε εντολή από την αστυνομική διεύθυνση να μην επιχειρήσει κανείς ανάβαση στο βουνό πριν από τις 4.00 που θα ξεκινούσε η ΕΜΑΚ. Οι ορειβάτες, γνωρίζοντας ότι οι σύντροφοί τους στο βουνό θα ήταν σε πολύ κακή κατάσταση και με δεδομένο ότι ο καιρός σταδιακά άρχισε να χαλάει -πόσο άλλον στα 1.800 υψόμετρο όπου βρισκόταν- αγνόησαν την απαγόρευση της αστυνομίας και ξεκίνησαν στις 23.15. Μισή ώρα μετά, εκπρόσωπος της ΕΜΑΚ αντιλαμβάνεται ότι η ομάδα των ορειβατών έχει φύγει, γεγονός που τους έκανε να αναπροσαρμόσουν τα σχέδια και να στείλουν αμέσως μια ομάδα 10 ατόμων να ξεκινήσει την ανάβαση - από την οποία τελικά ανέβηκαν μόνο 4 άτομα.
Η πρώτη ομάδα ορειβατών έφτασε στο θύμα στις 3.30 το πρωί. Διαπιστώθηκε ο θάνατός του Σουρλαντζή Γιώργου (ο οποίος μέχρι εκείνη τη στιγμή δεν ήταν απολύτως σίγουρος, καθώς η επικοινωνία με τα παιδιά στο βουνό είχε χαθεί στις 19.00). Μισή ώρα αργότερα έφτασε στο θύμα, η δεύτερη ομάδα.
Από την πρώτη ομάδα έμεινε στην κατασκήνωση το ένα άτομο για να προετοιμάσει ζεστό φαγητό για τους 3 συντρόφους του θύματος που κατέβαιναν. Από την δεύτερη ομάδα τα υπόλοιπα 6 άτομα ενώ είχαν συννενοηθεί να φτάσουν στην κατασκήνωση και να βοηθήσουν στην κατάβαση του φορείου, δεν έφτασαν ποτέ.
Τα μέλη αυτής της ομάδας είχαν και το φορείο όμως μια και δεν κατάφεραν να ανέβουν, χρησιμοποιήθηκε το πρόχειρο φορείο που κρατούσαν οι ορειβάτες της πρώτης ομάδας και ξεκίνησε η κατάβαση.
Η τρίτη ομάδα ορειβατών από τα Χανιά και από το Ηράκλειο έφτασε στην κατασκήνωση λίγο πριν τα ξημερώματα για να αντικαταστήσει τους υπόλοιπους στην μεταφορά του φορείου.
Από το Λιμνάκαρο ξεκίνησε και μια ομάδα πυροσβεστών για να παραλάβει το θύμα από τον 3ο και τελευταίο σταθμό, αλλά επέστρεψαν πίσω λόγω δυσμενών συνθηκών. Έτσι οργανώθηκε μια τέταρτη ομάδα από σπηλαιολόγους του ΣΠΟΚ και φίλους-πολίτες, που ανέλαβε αυτό το έργο.
Ο Σουρλαντζής Γιώργος έφτασε στο Λιμνάκαρο γύρω στις 9.00 το πρωί και λίγο μετά έφτασαν και οι τρεις ορειβάτες που έχοντας ξεκουραστεί για 2 ώρες στις σκηνές τους ξεκίνησαν να κατεβαίνουν μόνοι τους.
Μέλη του ΣΠΟΚ, της ομάδας θηροφυλάκων και του Ομίλου Κυνηγών είχαν αναλάβει να φέρουν τρόφιμα και ρούχα για διασώστες και διασωθέντες.
Το ΕΚΑΒ παρέλαβε το θύμα και το οδήγησε στο νοσοκομείο.
Το χρονικό παρουσιάζει τα γεγονότα όπως ακριβώς έγιναν, χωρίς καμία απολύτως παρέκκλιση από την πραγματικότητα.
Μια προσπάθεια εξιλέωσης;
Καταγραφής για ιστορικούς λόγους;
Όπως και να έχει, ελπίζουμε ότι θα μας βοηθήσουν όλους, ώστε σε ένα επόμενο ανάλογο περιστατικό να είμαστε πιο αποτελεσματικοί, γιατί η ταχύτητα επέμβασης μπορεί να σώσει ζωές.
Δεν μας μένει παρά να ευχαριστήσουμε θερμά:
Τους διασώστες της πρώτης ομάδας:
Γιάννη Σουρλατζή (ΣΠΟΚ)
Μεθόδιο Ψωμά (ΣΠΟΚ)
Νικηφόρο Τσιχλάκη (ΕΟΣ Ηρακλείου και ΣΠΟΚ)
Δημήτρη Κορνάρο (ορειβάτης–φίλος, ιδιοκτήτης του φορείου που χρησιμοποιήθηκε)
Αντώνη Παπαδάκη (ΕΟΣ Ηρακλείου)
Τους διασώστες της δεύτερης ομάδας:
Ντίνο Παπαλεωνίδα (ΕΜΑΚ)
Νίκο Δαμιτινό (Εθελοντής πυροσβέστης)
Άλκη Κοντολαιμάκη (Ομάδα Διάσωσης Κρήτης)
Γιάννη Γαράκη (Ομάδα Διάσωσης Κρήτης)
Τους διασώστες της τρίτης ομάδας:
Μανώλη Αβραμάκη (ΕΟΣ Ηρακλείου)
Γιώργο Φυντίκη (ΕΟΣ Χανίων)
Γιάννη Χαριτάκη (ΕΟΣ Χανίων)
Δανιήλ Μωραϊτη (ΕΟΣ Χανίων – ΣΠΟΚ)
Ιούλιο Γλαμπεδάκη (ΕΟΣ Χανίων)
Νίκο Καλαϊτζάκη (ΕΟΣ Χανίων)
Τους διασώστες της τέταρτης ομάδας:
Αλέξανδρο Χειρδάρη (Ομάδα Διάσωσης Κρήτης)
Λευτέρη Χατζηπαπά (ΣΠΟΚ)
Παναγιώτη Βαβίλη (ΣΠΟΚ)
Αυγουστίνο Οικονόμου (ΣΠΟΚ)
Βίκα Ντουκμάσοβα (ΣΠΟΚ)
Νίκο Γιγουρτσή (ΣΠΟΚ)
Νίκο Πατμανίδη (Ιδιώτης-φίλος)
Γιάννη Μαυρόκωστα (Ιδιώτης-φίλος)
Επίσης
- Τους Ομοσπονδιακούς Θηροφύλακες Άγγελο Μανουσάκη και Γεώργιο Καστρινάκη και τον πρόεδρο και γραμματέα του Κυνηγετικού Συλλόγου Οροπεδίου Λασιθίου Γιώργο Σμυρνάκη και Άγγελο Μαρκακεθιανάκη για την υλική, οργανωτική και ηθική συμπαράστασή τους.
- Τους κατοίκους του Αβρακόντες που βοήθησαν κατά την αναζήτηση φαγητού.
- Το Κρήτη TV, το Μανόλη Χατζημαρκάκη και την Κατσιγιαννάκη Πέπη για την προσπάθειά τους να ανέβει ελικόπτερο στο βουνό.
- Τη Σπηλαιολογική Ομοσπονδία Ελλάδος και την Ομάδα Σπηλαιοδάσωσης Ελλάδος για τις προσπάθειές τους να ασκηθεί πίεση σε επιχειρησιακό επίπεδο.
- Την Πρόεδρο και το μέλος του Ε.Ο.Σ. Ηρακλείου Βασιλειάδου Κίτσα και Αναγνωστόπουλο Γιώργο για την συμβολή τους στο κουβάλημα του ορειβατικού εξοπλισμού του Ε.Ο.Σ. Ηρακλείου.
- Τον Ορειβατικό Σύλλογο Χανίων για την παραχώρηση φορείου ακινητοποίησης για τη μεταφορά του θύματος.
Σπηλαιολογικός Όμιλος Κρήτης (ΣΠΟΚ)
Ηράκλειο 24 Ιανουαρίου 2005
Εξωτερική εικόνα στο αρχικό post: http://www.actiongr.com/photoe/sourlatzis01.JPG
rnΕξωτερική εικόνα στο αρχικό post: http://www.actiongr.com/photoe/sourlatzis02.JPG
rnΕξωτερική εικόνα στο αρχικό post: http://www.actiongr.com/photoe/sourlatzis03.JPG